Dysproporcje w jakości kształcenia na podstawie wyników egzaminów końcowych dolnośląskich szkół podstawowych
DOI:
https://doi.org/10.56652/ejmss2025.1-2.2Słowa kluczowe:
edukacja na Dolnym Śląsku, egzamin ósmoklasisty, jakość kształcenia, szkoła podstawowa, wykluczenie edukacyjneAbstrakt
Artykuł jest próbą zasygnalizowania ważnego społecznego zjawiska, którym jest wykluczenie edukacyjne na pierwszym etapie kształcenia, czyli szkole podstawowej. Na podstawie wyników egzaminów ósmoklasisty, z kilku wybranych lat: 2019, 2023, 2025 r., wskazać można tendencję marginalizacji mniejszych ośrodków pod względem jakości kształcenia, a tym samym dostępu do zrównoważonego rozwoju cywilizacyjnego. Analiza wykazuje znaczące różnice w jakości usługi edukacyjnej mniejszych miejscowości Dolnego Śląska, sygnalizując konieczność rozważenia przyczyn dysproporcji oraz konsekwencji zmian dokonanych w systemie edukacji w 2016 roku.
Bibliografia
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2019). Wstępne informacje o wynikach egzaminu ósmoklasisty (kwiecień 2019). https://cke.gov.pl/images/_EGZAMIN_OSMOKLASISTY/Informacje_o_wynikach/20190614_E8_informacja.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2023). Osiągnięcia uczniów kończących VIII klasę szkoły podstawowej. Sprawozdanie za rok 2023: Egzamin ósmoklasisty – język polski (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2023SPRA/EO/02_EO_spra_pol.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2023). Osiągnięcia uczniów kończących VIII klasę szkoły podstawowej. Sprawozdanie za rok 2023: Egzamin ósmoklasisty – matematyka (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2023SPRA/EO/02_EO_spra_matematyka.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2023). Osiągnięcia uczniów kończących VIII klasę szkoły podstawowej. Sprawozdanie za rok 2023: Egzamin ósmoklasisty – języki obce nowożytne (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2023SPRA/EO/02_EO_spra_obce.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2025). Rozkłady wyników i parametry statystyczne. Egzamin ósmoklasisty 2025: Język polski, matematyka, języki obce nowożytne (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2025/07/20250625_Informacja_wstepna_E8_25_ROZKLADY_02.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2025). Osiągnięcia uczniów kończących VIII klasę szkoły podstawowej. Sprawozdanie za rok 2025: Egzamin ósmoklasisty – język polski (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2025/09/02_EO_jezyk_polski_sprawozdanie_2025.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2025). Osiągnięcia uczniów kończących VIII klasę szkoły podstawowej. Sprawozdanie za rok 2025: Egzamin ósmoklasisty – matematyka (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2025/09/02_EO_matematyka_sprawozdanie_2025.pdf
Centralna Komisja Egzaminacyjna. (2025). Osiągnięcia uczniów kończących VIII klasę szkoły podstawowej. Sprawozdanie za rok 2025: Egzamin ósmoklasisty – języki obce nowożytne (województwo dolnośląskie). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/2025/09/02_EO_jezyki_obce_sprawozdanie_2025.pdf
Chłoń-Domińczak, A., & Hausner, J. (Eds.). (2021). Pokolenia – solidarni w rozwoju. Fundacja Gospodarki i Administracji Publicznej.
Ministerstwo Edukacji Narodowej. (n.d.). Podstawy prawne reformy edukacji. https://www.gov.pl/web/edukacja/podstawy-prawne-reformy
Okręgowa Komisja Egzaminacyjna we Wrocławiu. (2019). Liczba uczniów przystępujących do egzaminu ósmoklasisty oraz średnie wyniki według powiatów – 2019 (Dolny Śląsk). https://oke.wroc.pl/wp-content/uploads/library/File/pdfy/e8_powiaty_192.pdf
Okręgowa Komisja Egzaminacyjna we Wrocławiu. (2025). Wstępne wyniki egzaminu ósmoklasisty w 2025 roku. https://oke.wroc.pl/aktualnosci/wstepne-wyniki-egzaminu-osmoklasisty-w-2025-roku/
Turska, D. (2006). Prymusi o niskim poziomie zdolności intelektualnych – w poszukiwaniu przyczyn ocen „za wysokich”. Psychologia Rozwojowa, 11, 31–45.
Witkowski, T. (2021). Giganci psychologii: Rozmowy na miarę XXI wieku (pp. 117–147). Wydawnictwo Bez Maski.
Włodarczyk, J., & Gańko, N. (2011). Wykluczenie edukacyjne. Dziecko Krzywdzone. Teoria, Badania, Praktyka, 10(3), 60–73. https://dzieckokrzywdzone.fdds.pl/index.php/DK/article/view/447
WaszaEdukacja.pl. (2025). Wyniki egzaminu ósmoklasisty – Dolnośląskie (Wałbrzych, Wrocław). https://waszaedukacja.pl/egzaminy/egzamin-osmoklasisty/wyniki/dolnoslaskie/walbrzych/2025
https://waszaedukacja.pl/egzaminy/egzamin-osmoklasisty/wyniki/dolnoslaskie/wroclaw/2025
Pobrania
Opublikowane
Jak cytować
Numer
Dział
Licencja

Utwór dostępny jest na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Na tych samych warunkach 4.0 Miedzynarodowe.